Koolhydraatarm – koolhydraatvrij – graanvrij – etc.

granen

Het komt allemaal voorbij tegenwoordig – koolhydraatarm, koolhydraatvrij, graanvrij. Allemaal termen die ook nog weleens door elkaar gehaald worden, of overdreven. Voornamelijk koolhydraatvrij dan, in praktijk ken ik eigenlijk niemand die koolhydraatvrij eet, dus totaal geen groenten en fruit, granen, peulvruchten, etc. Ik ken niemand die daar echt voorstander van is of het aanbeveelt, zeker niet als levensstijl. Koolhydraatarm en graanvrij daarentegen, kom ik wel regelmatig tegen. Misschien ben je een doorgewinterde kenner op dit gebied, maar veel mensen vinden het gek, overdreven of vragen zich simpelweg af waarom. Er zijn goede redenen waarom mensen hiervoor kiezen, dus ik hoop dat dat iets duidelijker wordt na dit blog ;)

Graanvrij

Zo is graanvrij een aspect van het paleo principe. Granen zijn bijvoorbeeld tarwe, spelt, rogge, kamut, rijst en maïs, deze worden vermeden en uiteraard ook alles waar het in verwerkt wordt. Graanvrij houdt dus niet per se in dat iets koolhydraatarm is, al zal dat in de praktijk soms wel zo zijn. Maar als een paleo’er volop fruit en groenten eet, rauwe honing, andere ongeraffineerde zoetmakers, kastanjecrackers, etc, dan is het niet per se koolhydraatarm. Zoals altijd vult iedereen dit voor zichzelf in en dat mag iedereen ook lekker zelf weten ;)

AIP en GAPS

Daarnaast wordt graanvrij gebruikt bij AIP (auto-immuun protocol), wat afgeleid is uit de paleo hoek en bedoeld is om auto immuunziekten ‘weg te eten’. Er zijn veel succesverhalen! Wat er veel op lijkt is het GAPS dieet, wat gebaseerd is op Weston Price, tevens voor mensen met auto-immuunziekten, maar ook psychologische problemen.

Koolhydraatarm

Veel mensen die eten volgens paleo of Weston Price kiezen er ook voor om koolhydraatarm te eten. Maar ook mensen die los van deze termen hun dieet bepalen, kunnen voor koolhydraatarm kiezen. Er is een reden waarom mensen dat doen. Ik zeg het maar gewoon even. Zo is het bijvoorbeeld een mogelijke keuze bij schommelende bloedsuikerspiegel (hypoglycemie), insulineresistentie of overgewicht. En dus ook weer auto-immuunziektes en psychologische aandoeningen. Mensen kunnen zich een heel stuk beter voelen bij koolhydraatarm eten.

Koolhydraatarm vs. graanvrij

Koolhydraatarm eten hoeft niet per se graanvrij te zijn, al is dat soms wel het geval. Wederom, maar net hoe iemand dat inricht voor zichzelf. Wanneer je koolhydraatarm eet, maar wel af en toe een rijstwafel (bijvoorbeeld), dan is het niet graanvrij. Dat graanvrij niet altijd koolhydraatarm is, beschreef ik net al, denk aan groente, fruit, peulvruchten, etc. Koolhydraten zit in meer dan alleen granen.

Moet je nu bang zijn voor koolhydraten?

Dit is het mooiste deel. Iedereen kan voor zichzelf bepalen hoe en wat je eet. Kun je teveel koolhydraten eten? Ja, natuurlijk! Dat kan altijd. Het is voor iedereen verschillend waar die zich prettig bij voelt. De één voelt zich beter koolhydraatarm of graanvrij, de ander kan best wat hebben, weer een ander let er niet eens op. Dit moet ok zijn.

Teveel koolhydraten?

Ik ben het af en toe eens dat sommige mensen veel koolhydraten eten. Als je ontbijt met brood / pap met plantaardige melk / fruit, tussendoor fruit, ‘s middags een salade (meestal veel groenten en eventueel complexe koolhydraten zoals granen), tussendoor fruit, gedroogd fruit, groene smoothies e.d. en dan ‘s avonds weer een ‘magere’ maaltijd, dan eet je bijna alleen maar koolhydraten. Als je je er goed bij voelt, dan is dat prima. Heb je continu snaaitrek, dipjes, overgewicht, etc, dan kan het best eens de moeite waard zijn daarnaar te kijken. Het loont om je koolhydraten aan te vullen met vetten en eiwitten, in diezelfde maaltijden kan dat gewoon :) Daarnaast zitten er in goede vetten en verantwoorde eiwitbronnen heel andere voedingsstoffen, die ook heel nuttig en belangrijk zijn in je lichaam. Gebalanceerd eten is dus wel degelijk belangrijk.

Wat werkt voor mij?

Ik heb een tijdlang koolhydraatarm gegeten om te kijken hoe ik daarop reageer. Overdag gaat dat me prima af, echt fantastisch. Daarom eet ik overdag eigenlijk vrij weinig koolhydraten. Niet per se bewust, maar ik heb gewoon meer zin in eiwitrijke en vetrijke producten. Ik voel me er goed bij, ben lang verzadigd en dit werkt voor mij. Echter, de avondmaaltijd met alleen groenten (en geen granen) werkt voor mij niet. Als ik dat eet, dan heb ik de hele avond – ik herhaal – de heeeeele avond snaaitrek. Om gek van te worden! Voeg wat granen of andere koolhydraten toe bij die avondmaaltijd en ik heb de heeeeele avond nergens last van. Ik eet dan geen bakken granen, maar een opscheplepel wil ik graag bij mijn maaltijd hebben. Dit werkt voor mij, dus ik ben er blij mee.

Er is een reden!

Als je je dus afvraagt waarom sommige mensen zo ‘moeilijk’ doen, dan is daar een reden voor. De algemene reden is dat mensen zich er gewoon veel beter bij voelen. Het is geen kwestie van ‘koolhydraten heb je toch ook nodig’ want die koolhydraten krijg je echt wel binnen, maar gewoon wat minder dan de gemiddelde Hollander en via andere voedingsmiddelen.

Sharon Numan

Ik schrijf graag over mijn ontdekkingsreis op het gebied van gezonde voeding, en dan natuurlijk suikervrij, zuivelvrij, tarwevrij, biologisch en zonder toevoegingen. Op degezondemama.nl schrijf ik over natuurlijke voeding voor kinderen & ouderschap.

9 reacties

  1. mirjam   •  

    Helder Sharon, ik denk dat ik bij het groepje ‘teveel koolhydraten’ hoor! Ik ontbijt meestal met havermout, lunch met groenten en bijv een eitje, en ‘s avonds ook vaak groenten met bijv vis. Tussendoor fruit (vaak teveel…snaaitrek!!!) en rauwkost. Nu ik dit lees, denk ik dat ik wat moet aan gaan passen! Moeilijk is alleen dat ik a) in rome woon, waar pasta en brood heeeeeel belangrijk zijn en volkoren niet echt veel geserveerd wordt en b) ik als au pair bij een gezin woon, dus ook met hen mee eet…..Probeer al vaak mijn eigen dingetjes te halen voor zover dat lukt. Tips?!?!?!?!?! Dus meer vetten en eiwitten? Wat kan ik dan zoal eten, nootjes etc? Thanks!!!!!!

    • Meinou   •  

      Goede eiwitbronnen zijn vlees, (vette) vis, eieren, noten, zaden en pitten. Avocado is een vrucht, dus valt wat dat betreft wel in de categorie koolhydraten. Maar hij bevat ook veel vet, waardoor je bloedsuiker niet of nauwelijks stijgt.
      Mijn suikerspiegel is ook nogal wiebelig, met veel snaaimomenten van dien. Ik zou dus moetn proberen minder koolhydraten te eten en als ik ze wel eet, te combineren met eiwitten en/of vetten.
      Ik eet als ontbijt graag een geprakte avocado, een geprakte banaan, een kiwi in stukjes en een handje gehakte noten. Koolhydraten en vetten in één maaltijd. Mijn suikerspiegel stijgt eigenlijk niet en ik heb de hele morgen geen trek.
      Overigens ziet zo’n prakje er echt heel smerig uit (gifgroenig, hihi), maar het smaakt echt verrukkelijk!

  2. Rachel   •  

    Bedankt voor de verheldering, de termen worden inderdaad weleens verkeerd gebruikt.
    Ook ik ben van de koolhydraten en omdat ik sinds een tijdje een muffintop heb gekregen (waar komt die ineens vandaan?) ben ik mijn koolhydraten onder de loep gaan nemen. Ik heb met mezelf afgesproken dat ik één graanmaaltijd mag op een dag, 2 stuks fruit en 1 portie gedroogd fruit. Dat is voor mij al een hele stap, want ik ben van de havermout, brood, crackers, koekjes, cake en ga zo maar door ;). Ik vul mijn maaltijden aan met zaden (dus iets minder havermout en dan lijnzaad en pitten) en met kokos en ik eet iets meer geitenkaas en geitenyoghurt. Ik vul het ook aan met groente, maar ja, dat zijn dus ook koolhydraten, hhmm, dit valt nog niet mee ;). Wat me wel opvalt, ik eet nu een week zo en ik ben moe… gewoon moe, futloos, weinig conditie / energie. Of het door de voeding komt weet ik niet, misschien door iets anders, maar het valt wel op…

  3. Saar   •  

    Hallo Sharon,

    Kun je eens zeggen wat je verstaat onder ‘koolhydraatarm’?

    Ik probeer de laatse weken ook mijn koolhydraten te verminderen. Een paar keer per week neem ik ‘s middags groenten met rijst en noten en ‘s avonds groenten met een eiwitbron (vlees of vis). Ik volg namelijk de combinaties (koolhydraten niet combineren met eiwitten). Je schrijft in dit artikel dat je beter de hoeveelheid koolhydraten vermindert en aanvult met eiwitten. Daar ben ik het dus niet mee eens, omdat koolhydraten (brood, rijst, pasta) samen met eiwitten niet goed verteren.

    Ik vraag me dus af of ik nu nog teveel koolhydraten eet of niet? Dus ja, bestaan er richtlijnen? Wat is veel, wat is weinig?

    Alvast bedankt.

    Mooie blog heb je! Ik leer er veel uit.

  4. robert   •  

    Wat een onzin allemaal zeg. Echt zo moe van dat gehype rondom koolhydraatarm eten.
    Ooit eens gehoord van het bloedgroepdieet? Bloedgroep A schijnt ontzettend goed te kunnen teren op granen en dus koolhydraten.
    Wat een onzin om opeens je eetgewoonten drastisch om te gooien en je maar vol te stoppen met vlees, vet, eieren en nootjes? Kom op zeg, noten geven totaal geen vol gevoel. En om nu porties vlees en vis naar binnen te slaan is dat wel zo gezond? Een overdaad aan dierlijke vetten is ook niet altijd alles. Bedenk maar eens wat er allemaal in die beesten gespoten word en wat voor voedsel ze krijgen etc. Dan moet je al supergezond onbewerkt biologische vlees en vis gaan consumeren. Doe dat maar eens een maand lang en je bent meteen het dubbele uit aan boodschappengeld.
    En dat dit op fora zoals Weston Price telkens weer de boventoon voert, dat zijn ook een aparte ‘slag’ mensen. Waar die zich niet allemaal druk en zorgen om maken! Als je zo geobsedeerd met je voedselinname en -keuze bezig bent zou je haast denken dat dat een hoop stress met zich meebrengt dat je daar juist ziek en ellendig van wordt! Hoe panisch obsessief daar wordt gediscussieerd over eten en drinken en tal van andere zaken, het is gewoon angstaanjagend.
    En bijna beschamend als je bedenkt dat miljoenen mensen ter wereld helemaal geen toegang hebben tot voedsel of zelfs drinkwater! Zit men zich daar zorgen te maken over hoeveelheden fytinezuur, oxalaten in voeding. Bah, echt misselijkmakend en ziekelijk geestesgedrag.
    En om nu zelfs de groenten en het fruit te gaan minder vanwege de koolhydraten? Juist de groep waarvan je niet weinig zou moeten eten!
    Als je genoeg varieert en met mate dingen eet, niet te grote porties ineens eet en niet elke dag hetzelfde eet en daarbij genoeg en regelmatig beweegt op een dag (ook juist na de maaltijden), dan moet menig lichaam goed in staat kunnen zijn de juiste voedingsstoffen op te nemen en de ‘foute” anti-voedingsstoffen weer af te breken. Het gaat allemaal om de juiste balans.

    • sharon   •     Auteur

      Hoi Robert, Eet lekker wat je wil eten, dat doe ik ook. Laat ieder lekker verder met rust als je niet weet waar je het over hebt. Je leest tenslotte wat en vindt er meteen wat van, maar ik zie heel duidelijk dat je geen idee hebt hoe het precies werkt bij Weston Price. Succes met je eigen zoektocht!

  5. R.   •  

    Bedankt voor uw aardige reactie mevrouw. Ik weet prima hoe het daar werkt ik heb dat dieet namelijk zelf lang gevolgd. Alleen knapte ik er voor geen meter van op. Zo zie je maar dat elk lichaam anders is.
    Ik erger me er alleen aan dat ze bij Weston Price en Paleo net doen alsof zij als enige weten hoe het menselijk lichaam werkt en dat hun dieet superieur is. Bij Weston Price word je op beschamende en kinderachtige wijze weggezet als je een ander standpunt toebedeeld bent. Alsof er uberhaupt iemand precies weet hoe mensen vroeger leefden en aten. Het zijn enkel aannames. Je kunt het namelijk nooit precies weten. En wat werkt voor een indianenstam in de rimboe die nooit anders heeft gedaan, hoeft niet per se te werken voor een westerling.

    • sharon   •     Auteur

      Ah, als je dat met je reactie bedoelt, misschien wat meer nuance brengen de volgende keer? ;) Hoewel het paleo dieet vrij strikte ‘regels’ heeft (en die werken ook niet voor mij persoonlijk), kun je Weston Price nogal goed zelf invullen toch, het staat open om zelf in te vullen zoals je prettig vindt. Dat sommige aanhangers ervan nogal kort door de bocht en ‘hun visie is wet’ achtige verschijnselen heeft (dat herken ik zeker), betekent het niet dat het officiele boek van Weston Price dat ook doet, helemaal niet zelfs. Het is de invulling van sommige volgers (die vervolgens doen alsof dat inderdaad superieur is, op vervelende toon). Maar juist met de eetpatronen van al die verschillende volken kun je heel duidelijk zien dat er niet 1 weg naar Rome leidt :) Gewoon je eigen ding doen dus :) Maar ik haal liever niet het geschreven werk van Weston Price en sommige opvattingen van zijn volgers door elkaar :)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>