De normalisering van traktaties als maaltijd of ‘gezond’ tussendoortje

Toen ik begon met onbewerkt eten, dacht ik dat een verantwoorde brownie (waar verantwoord betekent dat ik ingrediënten gebruik die redelijk onbewerkt zijn) eigenlijk bijna gezonder was dan een stapeltje boterhammen (omdat ik dacht dat brood evil was). Gelukkig ben ik erachter gekomen dat ik dit fout had. 

Eten zoveel je wilt

Waar ik dacht dat je, wanneer je alleen écht eten (onbewerkt) zou eten, je echt alles zou kunnen eten wat je maar wilt, weet ik nu dat ook dat niet waar is. Nu moet ik eerlijk zeggen dat dénken dat je kunt eten wat je maar wilt, heel erg genezend (psychologisch) werkt voor iemand die gewend is te diëten. Je kunt dus niet zoveel eten als je wilt, hoe gezond het ook is, zonder aan te komen. Maar denken en geloven dat je kunt eten wat je wilt, kan een vrijheid geven waardoor je niet meer teveel eet, ook al eet je wat je wil (Food Freedom). Dat is wat er bij mij gebeurde, waardoor ik dacht dat dat zo werkte. Maar het is een beetje dom om te denken dat een persoonlijke ervaring ‘is zoals het is’. Gelukkig is het nooit te laat om te leren 😉

Wafels en pannenkoeken

Mijn eerste besef ontstond toen ik in mijn glutenvrije, zuivelvrije fase zat en geraffineerde suikers meed, maar wel natuurlijke at. Ik deed elke ochtend en elke middag moeite om mijn dochter een maaltijd voor te schotelen die ze wel lust. Een salade gaat ‘m namelijk niet worden. Uiteindelijk maakte ik vaak wafels, of pannenkoeken. En die vond ze heerlijk. Logisch. Vond ik ook toen ik klein was.

Op zoek naar vrijheid op gebied van eten, diëten en afvallen? Doe de gratis VoedZo challenge!

De speciale lunch

Mijn moeder maakte op woensdag als we uit school kwamen en de middag vrij waren, weleens iets speciaals voor lunch. Wafels, wentelteefjes, zoiets. Soms aten we op maandagavond pannenkoeken. Mijn moeder was erg gestructureerd met wanneer welke maaltijd, dus daarom weet ik het nog goed. Ik kan me ook nog goed herinneren dat het een speciaal moment was, een bijzonder iets. Een traktatie van mijn moeder, uit liefde, om ons te verwennen.

Speciale gelegenheden of elke dag?

Ik dacht hieraan terug terwijl ik weer wat pannenkoeken maakte, en vroeg me af wat het effect is van wat ik aan het doen was. Ik ben opgevoed met de gedachte dat pannenkoeken en wafels speciaal zijn. Een bijzonder iets. Iets wat je niet vaak eet, maar alleen op speciale gelegenheden, op bijzonder momenten of omdat je moeder iets speciaals voor je wilt maken. Wat voor effect heeft het wanneer ik mijn dochter dat gewoon elke dag voer. Zij leert dan dat het normaal is, iets voor alledag, iets wat erbij hoort en iets wat je kunt eten tot je genoeg gehad hebt, elke dag weer. Ik leerde haar dat, terwijl mijn moeder me dat met brood en beleg leerde. Ze leerde me dat hagelslag niet op elke boterham hoeft, maar het heus op een boterham kan soms. Mijn moeder heeft me een goede balans meegegeven en ik vroeg me af wat ik eigenlijk deed als moeder zijnde. Ik probeerde duidelijk het beste te doen wat ik kon, maar was het ook het beste?

Op zoek naar vrijheid op gebied van eten, diëten en afvallen? Doe de gratis VoedZo challenge!

Zoet, zoet, zoet

Want al die ‘gezonde’ dingen, gemaakt van minder bewerkte ingrediënten, zoals gezonde koekjes, gezonde muffins, gezonde cakejes, gezonde pannenkoeken, gezonde wafels en gezonde brownies, zijn allemaal behoorlijk zoet. Ik weet niet wat voor mooie vorm suiker erin zit, al zijn het dadels. Wil ik mijn dochter echt leren dat zoveel zoet eten een goed idee is in deze mate? Vind ik het een goede standaard dat er zoveel zoet in haar voedingspatroon zit? Vind ik het een goed idee dat ik haar smaak bepaal met voornamelijk zoete producten?

Zoet en normaal

Je kunt fabrieksspullen geven, en de fabrikanten de smaakpapillen van je kind laten vormen qua zoet. Je kunt zelf je eten maken en zelf die smaakpapillen vormen. Maar als ik er zoveel zoet spul bij doe, hoe slim is dat idee dan? Hoe slim is een pannenkoek met kastanjemeel, eikeltjesmeel en chiazaad plus een scheutje honing, tegenover een volkoren boterham met pindakaas? Waarbij de eerste optie alleen maar toevoegt aan de hoeveelheid zoetigheid, en die boterham met pindakaas juist niet.

‘Gezonde tussendoortjes’

Hier in Amerika zie je dit terug op zoveel manieren. Verschuilend achter de ‘gezonde’ termen, of juist helemaal niet. Als ik zie wat mensen in Starbucks bestellen wanneer ze ‘koffie’ drinken, dan weet ik dat het waarschijnlijk meer energie bevat dan mijn hele maaltijd. Maar ook als er ‘verantwoord tussendoortje’ langskomt van suikervrije, zuivelvrije en glutenvrije donuts, met een berg kokosbloesemsuiker waar je glazuur spontaan van je tanden springt en een aantal kcal van wederom een hele maaltijd, dan is het niet eens een vraag of het een ‘gezond tussendoortje’ is of niet. Het is geen gezond tussendoortje.

Traktaties

Het is een traktatie. Iets wat je eet op een speciale gelegenheid. Een verjaardag, een ander feestmoment, of om het weekend te vieren bij de koffie. Het hoeft heus geen jaarlijks iets te zijn, maar ook geen dagelijks iets. Begrijp me niet verkeerd. Ik dacht dit ook. Dat het gewoon kan wanneer je wil zoveel je wil. Het is geen veroordeling of minachting. Of iets betweterig iets. Ik dacht ook dat het zo werkte. Maar het is gewoon geen goede boodschap. Het is geen goed verhaal.

Op zoek naar vrijheid op gebied van eten, diëten en afvallen? Doe de gratis VoedZo challenge!

Echte tussendoortjes

Een tussendoortje is bedoeld om je van maaltijd 1 naar maaltijd 2 te brengen, maar je hebt ondertussen trek. Wanneer je trek hebt, mag je heus eten. Het tussendoortje is niet bijzonder of een traktatie, een tussendoortje is normaal. Het hoeft geen maaltijd te zijn, je hoeft er geen 2 uur voor in de keuken te staan, het is maar een tussendoortje. Een stuk fruit, een schaaltje yoghurt, een avocado, zelfs gewoon een boterham, etc. Iets simpels. Hoe minder Instagram worthy het is, hoe groter de kans is dat het een geschikt tussendoortje is.

Mijn conclusie

Dit is mijn conclusie, en ik begrijp goed dat iedereen dit anders voor zichzelf invult, wat ok is. Ik hanteer voor ons ‘zoet voor elke dag’ en ‘zoet voor speciaal’. Ik besloot om brood te heromarmen in ons voedingspatroon en dat is nu alweer een heel aantal jaar geleden. Eigenlijk het enige zoet wat mijn kinderen standaard binnenkrijgen is uit fruit. En een beetje honing over de havermoutpap. Daar zijn ze blij en tevreden mee. Dat weet ik, want anders zou ik het wel horen. Dit is ons zoet voor elke dag.

Daarnaast hebben ze nu een leeftijd dat ze weten wat snoep is. Ook dat krijgen ze soms, en ik leer ze hoe dat werkt, in balans. Maar dat is weer een onderwerp voor een ander keertje. Soms bakken we koekjes, cake, wat dan ook. Dat is speciaal en bijzonder. We maken er dan een moment van. Eerst maken we het (meestal) zelf, wat leuk is vanwege quality time in de keuken. Soms halen we een ijsje. Dit zijn allemaal speciale momenten. Dit is zoet voor speciaal. Ik voeg er zelf weleens een stukje chocolade aan toe, maar dat is het dan.

Op zoek naar vrijheid op gebied van eten, diëten en afvallen? Doe de gratis VoedZo challenge!

Tags in het bericht
, , ,

18 Comments

  • Ja kleine kids worden groot, en dan is het aan de oueders hoe ze dit soort eten toevoegen.
    Bij ons sloop het er heel langzaam in, steeds meer zoet steeds meer snoep. Ook manlief. Ik zelf ben niet zo’n zoeterkauw. Altijd weinig suiker gehad, en juist de laatste paar jaar sloop het erin.
    Door vele verhuizingen, stress, veranderingen. Daarvoor toen ze klein waren haast niet.
    Dus een ommekeer gemaakt, geen bewerkt eten meer, geen geraffineerde suikers, alles zelf maken etc etc. We vielen allemaal kilo’s af terwijl dat helemaal niet de bedoeling was, en we ook geen van allen overgewicht hadden;) nu heel langzaam stabiliseert het weer. Dus waar voorheen pasta op brood ging, gaat nu zelfgemaakte pasta, op eigen gemaakt spletbrood. Dus wel zoet, en wel lekkere dingen bakken, maar geen brwerkt eten, en verantwoord zoet. Veel afwisseling…… dus eigenlijk net andersom:)
    De kids weten nu wat ze eten, zijn in balans, en in de weekeinden bak ik extra, en eten we pannenkoeken of wafels. En door de weeks, een plak eigengemaakte ontbijtkoek, of speltcake met appel, bananebrood…… snoep uit de winkel, chips etc etc, hebben we niet in huis en missen we niet meer.
    Een goede balans, met verantwoord zoet, maar daarnaast gezond eten..

  • Dankjewel Sharon, voor je eerlijkheid. Het is inderdaad een zoektocht en soms komt een helder moment met inzicht. En hoe simpel ook, je hebt me toch weer even iets duidelijk gemaakt. Het is niet meer bijzonder als je het te vaak eet/maakt, waardoor je je laat steeds hoger moet leggen om voldoening te geven. Ik vind het lastig om mijn eigen gezonde blik op voeding te krijgen, maar nog zwaarder nu mijn kinderen mij als voorbeeld gaan zien. Ik heb nu ook verantwoordelijkheid. Dank je wel. Ga vooral door met je openheid.

    • Lief Kyra, dankjewel 🙂 Dit helpt me om door te gaan. Ik ben het helemaal met je eens, met kinderen is het lastiger, die verantwoordelijkheid over die kleintjes erbij! Je kunt het! 🙂

  • Mooi zeg! En het versimpelt ook zo als niet alle zoet moet worden vervangen door dingen die je weer zelf moet maken.

    Heb je ook nog ergens info staan over het soort brood wat je koopt of eet?

    Thnx voor de inspiratie!

    • Hai Saskia, dankjewel! Momenteel bak ik het meestal zelf omdat ik in Amerika woon, maar meestal kocht ik spelt zuurdesem van de natuurwinkel. Maar toen ik wegging begon AH ook broden te verkopen die ik lekker vond en geschikt 🙂 (ik houd niet van extreem sponzig, luchtig brood, het mag iets compacter voor mij 😀 )

  • Beste Sharon,
    Goed verhaal, bedankt dat je het zo duidelijk brengt. Soms moet je idd weer even ‘recetten’ en bedenken waat echt goed voor je is.

  • Hallo Sharon ,
    het was altijd wel tegenstrijdig , veel zoet fruit , honing , enz. In lekkere taarten . Ze werden toch lekker gemaakt door zoet . Nu zie ik een trend om dan maar stevia te gebruiken . Dus blijven de kindjes zoet heel lekker vinden . Hoe los je dit dan weer op ?

    • 🙂 Het is niet erg om zoet lekker te vinden. Taarten eet je maar heel soms, en die hoef je niet mierzoet te maken, maar zoet mag natuurlijk wel. Ik vind het zelf belangrijk dat mijn kinderen leren dat een taart voor af en toe is en dat één stukje dan genoeg is, dus dat je er extra van kunt genieten. Of je dat doet met suiker of stevia of wat dan ook maakt me dan minder uit. Fruit is gewoon fruit en is een gezonde toevoeging aan een dagelijks eetpatroon, dus voor mij ligt daar het onderscheid met taart 🙂 xx

  • Het is ook zoet op zoet op zoet. Vroeger op de verjaardag was zelfgemaakte appeltaart en cake. Nu is het slagroomtaart met suikerfondant versierd en ipv nootjes en 1 schaal chips staat er nu snoep en spekjes.en meer suikerspul. Traktatie was iets kleins en nu zie je hele kunstwerken langskomen vol suikers.
    Vanaf dag 1 gezonde traktatie gekozen. Kinderen herkennen fruit soms geeneens. Thuis ook de pakjes en zakjes de deur uit gedaan. Zelf maken kan ook snel en simpel en lekker zijn.
    Gewoon snoep is amper in huis. Ijsjes in overvloed (zelfgemaakte of fruitijs) en mijn zonde is chocolade.
    Ach we zijn al een heel eind. Mijn doel is de kids leren wat eten is. En dan kun je alleen bewuste overwogen keuzes maken

  • Hoi sharon,
    Wat een goed stukje! Ik herken heel erg de gedachte dat je alles kunt eten wat je wilt als het maar “suikervrij” is. Uiteindelijk kom je erachter dat je niet wezenlijk iets verandert als je zoet vervangt voor ander zoet.
    Ik vind dat je echt goede stukjes schrijft! Ik vind het heel mooi dat je iedereen zijn eigen proces laat doorlopen en ondertussen toch heel eerlijk bent over je eigen zoektocht. En daarnaast vind ik het principe van Food Freedom echt een eye-opener! Bedankt voor je openheid, ik heb er echt wat aan 🙂

  • Bedankt Sharon voor de eye-opener! Ik ben nog niet zo heel lang, een jaar nu, zo onbewerkt mogelijk aan het eten met mijn gezin en ik zie dat ik dezelfde denkfout maak als jij deed! Wil op de een of andere manier altijd een ‘gezonde’ cake hebben staan. Het is natuurlijk beter dan sultana en liga, maar is het echt nodig? Zie nu in dat ik dit idd beter voor bijvoorbeeld het weekend kan bewaren. Duidelijk verhaal, heeft me echt geholpen!

  • Ik kan me zoals gewoonlijk helemaal vinden in wat je schrijft, maar hoe graag ik de troep ook uit m´n kinderen wil houden, het komt toch met bakken binnen. Via opa´s en oma´s die ze extra willen verwennen, en verwennen is volstoppen met snoep, want dat krijgen ze thuis zelden. Op school waar bijna alle traktaties een bak ellende zijn. Bij vriendjes en vriendinnetjes, waar ze eerst lunchen met poffertjes met suiker en stroop, waar ze onbeperkt toegang hebben tot een snoeplade en waar ze de hele dag pakjes Wicky, zakjes Capri-Sun, Fristi etc etc drinken. En tja, dat krijgen m’n kinderen thuis niet, dus gaan ze daar helemaal los. En zo kan ik nog wel even doorgaan.
    Het gevolg is dat ze niet blij zijn met welke gezonde snack dan ook, wat zij willen is wat alle andere kinderen thuis en op school ook krijgen. Want fruit mee naar school? Nee, iedereen krijgt een koek (of koeken) mee.
    En ik wil niet de moeder zijn die een trommeltje op school heeft met eigen traktaties, want dat wil ik m’n kinderen gewoon niet aandoen. Dus ik zoek een gulden middenweg. Ik zorg dat ze zo veel mogelijk gezond en onbewerkt eten, en genoeg bewegen, maar daarnaast krijgen ze ook thuis elke dag een snoepje of koekje, of op woensdagmiddag een bakje chips. En dan koop ik maar de ‘minst slechte’ dingen.
    Maar als ze na een dag elders spelen thuiskomen en opnoemen wat ze allemaal naar binnen hebben gewerkt, blijf ik dat heel moeilijk vinden. Zo veel suiker en meuk op één middag…waarom toch?!

    • Dat kan ik me zo goed voorstellen Lotte, het klinkt echt enorm 🙁 Dat is wel heel erg jammer 🙁 Het lijkt of je best je draai gevonden hebt, maar kan me indenken dat het behoorlijk lastig is zeg

  • Mijn dochter van 1 krijgt ook bijna iedere dag pannekoeken. Maar dan van zoete aardappel met ei, of havermeel met alleen water en beleg ik het zelf als een boterham, of dan eens boekweitmeel, ei, water en geraspte appel. Er hoeft niet altijd extra zoetjes in toch? 🙂 er kunnen dan alsnog “speciale echtw zoete pannekoeken” zijn en “gewone net zoals een boterham” 🙂

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *